Zapraszamy do Okna na Kulturę – artystycznej witryny w Gemini Park Tychy, gdzie od 21 grudnia do końca stycznia oglądać można wystawę zbiorową pod tytułem „Decydujący moment”. Finisaż w czwartek, 30 stycznia o godz. 18.00.
Czym jest „decydujący moment” w fotografii? Czy rzeczywiście jest istotny dla „tego jedynego ujęcia”? Nad tym zagadnieniem pochylili się członkowie Tyskiego Towarzystwa Fotograficznego mierząc się z interpretacją pojęcia stworzonego w połowie XX wieku przez francuskiego mistrza, „ojca fotoreportażu”, Henri Cartier-Bressona, współzałożyciela słynnej agencji fotograficznej Magnum. Jego wystawa „Decydujący moment” była pierwszą wystawą fotograficzną, która trafiła do paryskiego Luwru.
Zdaniem Bressona, którym w swoim projekcie inspirują się tyscy pasjonaci fotografii, tylko w jednym momencie, w ułamku sekundy, następuje najsilniejsze natężenie napięcia towarzyszącego każdemu zdarzeniu. Przekłada się to na sytuację, w której akcja, kompozycja i bohaterowie tworzą idealną chwilę, w której należy zrobić zdjęcie, która już się nie powtórzy. To sprawia, że fotograf powinien w mgnieniu oka rozpoznać znaczenie jakiegoś wydarzenia. Zdjęcie powinno być wykonane spontaniczne i najlepiej z ukrycia, aby fotografowani ludzie nawet nie dostrzegli fotografa. Klasyczne ujęcie tego pojęcia sprowadza się do uchwycenia w kadrze ulotnych chwil codziennego dnia, jak na przykład przechodnia skaczącego przez zalany chodnik w Paryżu. Właśnie taki kadr jest jednym z najbardziej znanych z dorobku Bressona. – „Fotografować to wstrzymywać oddech” – mówił.
Pasjonaci z Tyskiego Towarzystwa Fotograficznego postanowili poszukać własnych interpretacji „decydującego momentu” – tych klasycznych, podobnie jak jego twórca, ale też odnajdując go w zupełnie innych fotografiach, nie pasujących na pierwszy rzut oka do pierwotnej definicji pojęcia.
– Pomysł poszukiwania własnego znaczenia „decydującego momentu” ma podwójny walor edukacyjny: sami przepracowaliśmy to pojęcie, ale jednocześnie staramy się przybliżyć je odbiorcom wystawy – wyjaśnia Marcin Zimnal, pomysłodawca tematu wystawy i prezes Tyskiego Towarzystwa Fotograficznego.
Nad wystawą, która stanowić będzie zwieńczenie zadania, jakie postawili przed sobą członkowie TTF-u, pracowali podczas kilku jesiennych spotkań warsztatowych w Spółdzielczym Domu Kultury „Tęcza”, przedstawiając swoje zdjęcia i uzasadniając ich wybór. Prezentacji swoich punktów widzenia oraz interpretacji zebranych zdjęć przewodził Rafał Klimkiewicz, fotograf dokumentalista, fotograf, współzałożyciel (2003) i szef największej na południu kraju Agencji Fotograficznej EDYTOR, a zarazem członek honorowy TTF-u, który chętnie zaangażował się w kuratelę projektu. Sam dzieli się własnymi, nieco filozoficznymi przemyśleniami dotyczącymi „decydującego momentu”, dość przekornymi w stosunku do podejścia twórcy tego terminu:
– Moment to pojęcie związane z czasem, a decyzja to wynik wyboru mający prowadzić do celu. Szanuję twórczość i teorię Henriego, ale jednocześnie uważam, że nie ma czegoś takiego jak decydujący moment wyłącznie w znaczeniu: tu i teraz… Ten moment może się zrodzić w głowie każdego twórcy na długo zanim stworzy swe dzieło. Może on zatem dojrzewać dniami, miesiącami, latami… Ta wystawa TTF-u jest tego najlepszym przykładem, można tu znaleźć wiele różnych stylów, spojrzeń, obrazów będących wynikiem osobistej wrażliwości autorek i autorów. Zdjęcia dokumentalne przenikają się tutaj z między innymi z na pozór nierealną fotografią przyrody, czy z obrazem powstałym na skrawku papieru do pieczenia. To wszystko zostało często uchwycone już wcześniej w głowach, myślach, świadomości artystycznej autorów. Właśnie tam, dokładnie tam, nie zaś w tej przykładowej jednej sto dwudziestej piątej części sekundy, kiedy to naciskamy guzik w aparacie. Ten guzik, ten ułamek sekundy jest tylko kropką nad wymyśloną i narysowaną przez nas wcześniej w głowie literką „i”… i wieńczy dzieło.
Na wystawie w Oknie na Kulturę Gemini Park Tychy znajdzie się finalnie 38 prac 22 fotografów zrzeszonych w Tyskim Towarzystwie Fotograficznym, w tym jego członków honorowych – kuratora „Decydującego momentu” Rafała Klimkiewicza oraz Tomasza Jodłowskiego.
Tematyka zdjęć jest bardzo zróżnicowana, obok kadrów przedstawiających spektakularną ulotność natury, znajdą się te z zaskakującymi elementami czy niezwykłymi sytuacjami, które często umykają niezauważone w pędzie codzienności. To zdjęcia niosące emocje, pokazujące cienie i blaski otaczającego świata, mniej lub bardziej oczywiste, ale każdorazowo pozostawiające pole do własnej interpretacji przez osoby, które zdecydują się odwiedzić wystawę.
Autorzy i autorki prezentujący zdjęcia na wystawie „Decydujący moment”: Jacek Boczar, Magdalena Borucka, Jerzy Czapnik, Piotr Fankidejski, Dominik Gajda, Anna Guzik, Tomasz Jodłowski, Irek Kapler, Rafał Klimkiewicz, Radek Kopczyński, Ewelina Kosma, Grzegorz Krzysztofik, Wojciech Lasak, Urszula Lisińska, Ewa Ożdżyńska, Izabella Pacek, Janusz Panejko, Beata Praszczak, Agnieszka Seidel-Kożuch, Michał Szymczyk, Leszek Wybraniec, Marcin Zimnal.
Wystawa „Decydujący moment” w Oknie na Kulturę Gemini Park Tychy potrwa od 21 grudnia 2024 do 31 stycznia 2025 roku. Na czwartek, 30 stycznia o godz. 18.00 zaplanowano jej finisaż. Tego dnia będzie możliwość spotkania autorów prac w przestrzeni galerii.
Organizatorami wystawy „Decydujący moment” w Oknie na Kulturę Gemini Park Tychy są Miejskie Centrum Kultury w Tychach i Tyskie Towarzystwo Fotograficzne.
Partnerami wydarzenia są Tychy Press Photo, Instytut Twórczej Fotografii w Opawie i laboratorium fotografii cyfrowej FDI FUJIFILM Tychy.
